Κλίμα & Έδαφος

Το κλίμα  

Το Κλίμα

Είναι γνωστό ότι η λιβαδική παραγωγή επηρεάζεται, ποσοτικά και ποιοτικά, από τις επικρατούσες κλιματικές συνθήκες, οι οποίες καθορίζονται από το ύψος και την κατανομή στο χρόνο της βροχόπτωσης και της θερμοκρασίας, από την εξάτμιση, την ηλιοφάνεια, τους ανέμους και την ύπαρξη ή μη σε κοντινή απόσταση υδάτινων επιφανειών (λιμνών, ποταμών και θαλασσών).

Οι κλιματικοί παράγοντες επιδρούν σημαντικά στη θρεπτική αξία των λιβαδικών φυτών. Η επίδραση, για παράδειγμα, της βροχόπτωσης μπορεί να είναι είτε άμεση, όταν τα φυτά είναι ώριμα οπότε γίνεται απόπλυση των θρεπτικών συστατικών, είτε έμμεση, καθώς η βροχόπτωση σε συνδυασμό με το φως και τη θερμοκρασία επηρεάζουν τη διάρκεια της αυξητικής περιόδου.

Τα κλιματικά δεδομένα για την περιοχή προέρχονται από τον Μετεωρολογικό Σταθμό Θεοδωριάνων και επιπλέον από τους δύο (2) αυτόματους μετεωρολογικούς σταθμούς (Εικόνα 1) που εγκαταστάθηκαν σε επιλεγμένες θέσεις εντός του λιβαδιού: ένας σταθμός στην περιοχή της Κάτω Κωστηλάτας και ένας στην περιοχή της Άνω Κωστηλάτας.

Στα Γραφήματα 1, 2 & 3 παρουσιάζονται τα ομβροθερμικά διαγράμματα από τα δεδομένα που κατεγράφησαν. Η άνομβρη περίοδος περιορίζεται τον μήνα Αύγουστο στην περιοχή της Άνω και Κάτω Κωστηλάτας, ενώ για την περιοχή του οικισμού των Θεοδωριάνων επεκτείνεται και κατά τον μήνα Ιούλιο.

Η θερμοκρασία του αέρα συνδέεται άμεσα με τη βλαστική περίοδο των λιβαδικών φυτών. Δεδομένου ότι η ελάχιστη μέση ημερήσια θερμοκρασία αέρα για τη βλάστηση των λιβαδικών φυτών είναι αυτή των 5 °C, η βλαστική περίοδος παρουσιάζει σαφή διαφοροποίηση μεταξύ των περιοχών του λιβαδιού:

  • στην Άνω Κωστηλάτα ξεκινά τα τέλη Μαΐου/αρχές Ιουνίου έως τα μέσα Οκτωβρίου (Γράφημα 1),
  • στην Κάτω Κωστηλάτα ξεκινά από τα τέλη Απριλίου έως τα τέλη Οκτωβρίου (Γράφημα 2), και
  • στην περιοχή του οικισμού των Θεοδωριάνων η αφετηρία της προσδιορίζεται από τα τέλη Μαρτίου έως τις αρχές του Νοεμβρίου (Γράφημα 3).

Σύμφωνα με τον Σούλη (1994), από την επεξεργασία των στοιχείων μιας περιόδου 30 ετών, με βάση την κλιματική κατάταξη κατά Koppen το κλίμα στην περιοχή παρουσιάζει την εξής διαφοροποίηση (χάρτης 1 & χάρτης 2):

  • Στην περιοχή του οικισμού το κλίμα ανήκει στην κατηγορία Cfa, το οποίο περιγράφεται ως θαλάσσιο αξηρικό κλίμα με πολύ θερμό θέρος (pθ >30 mm & Τθ >22°C).
  • Στην περιοχή του λιβαδιού της Κωστηλάτας το κλίμα διαφοροποιείται και ανήκει στην κατηγορία Cfb, το οποίο περιγράφεται ως Θαλάσσιο αξηρικό κλίμα με θερμό θέρος (pθ >30 mm & Τθ<22°C).

Κατά τα δύο έτη της έρευνας η μέση βροχόπτωση του ξηρότερου μήνα σημείωσε τιμή πολύ μικρότερη από τα 40 mm και ο μέσος όρος θερμοκρασίας του θερμότερου μήνα κυμάνθηκε κάτω από το όριο των 22 °C.

Τα δεδομένα αυτά διαφοροποιούν την ανωτέρω κατάταξη του Σούλη (1994) από Cfb ή Cfa σε Csb, το οποίο περιγράφεται ως Παράκτιο Μεσογειακό με ήπιους χειµώνες, ξηρό βραχύ και θερµό θέρος.

 

Το Έδαφος

Το έδαφος στο λιβάδι της Κωστηλάτας χαρακτηρίζεται ως αμμοπηλώδες καθώς διαθέτει υψηλή περιεκτικότητα σε άμμο και αρκετά χαμηλή περιεκτικότητα σε άργιλο (Γράφημα 4). Αυτό είναι το αποτέλεσμα της υψηλής βροχόπτωσης (2558 mm ο μέσος όρος της περιόδου 2010 – 2012) που δέχεται η περιοχή σε συνδυασμό με το έντονο ανάγλυφο του εδάφους.

Επίσης, εμφανίζει υψηλή περιεκτικότητα σε οργανική ουσία (6,7%) και μέση τιμή pH 5,6 (Πίνακας 1), γεγονός που το κατατάσσει στα ελαφρώς όξινα εδάφη όπως μαρτυρά και η έντονη παρουσία του φυτού της φτέρης (Pteridium aquilinum (L.) Kuhn).

Η πολύ μικρή περιεκτικότητα του εδάφους σε ενεργό Ca και διαθέσιμο P αντικατοπτρίζει την πολύ υψηλή βροχόπτωση που δέχεται η περιοχή, η οποία ευνοεί τη διύλιση και μεταφορά των ανόργανων αυτών στοιχείων προς τα χαμηλότερα υψόμετρα.

 

Πίνακας 1. Εδαφικά χαρακτηριστικά του λιβαδιού της Κωστηλάτας.
Παράμετρος pH Οργανική Ουσία (%) Ηλεκτρική Αγωγιμότητα
μS/cm
CaCO3
mg/Kg
P
mg/Kg
Μέση Τιμή ±
Τυπ. Απόκλιση
5,6 ± 0,1 6,7 ± 0,2 241 ± 16 0,43 ± 0,26 13,8 ± 2,5